Skip to main content

Αντιμετώπιση του σακχαρώδη διαβήτη κατά την κύηση

Ο Σακχαρώδης Διαβήτης Κύησης (ΣΔΚ) αποτελεί μια μεταβολική διαταραχή που εκδηλώνεται για πρώτη φορά κατά τη διάρκεια της κύησης, συνήθως στο δεύτερο τρίμηνο. Οφείλεται κυρίως στην αυξημένη έκκριση πλακουντιακών ορμονών οι οποίες προκαλούν φυσιολογική ινσουλινοαντίσταση. Στις περισσότερες περιπτώσεις, η διαταραχή αυτή υποχωρεί μετά τον τοκετό.


Παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης ΣΔΚ

  • Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) άνω των 30 kg/m², δηλαδή παρουσία παχυσαρκίας πριν την εγκυμοσύνη.
  • Ιστορικό γέννησης νεογνού με βάρος ≥ 4,5 kg.
  • Επεισόδιο Σακχαρώδη Διαβήτη Κύησης σε προηγούμενη κύηση.
  • Οικογενειακό ιστορικό Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2, ιδιαίτερα σε γονείς ή αδέλφια.
  • Εθνική ή φυλετική καταγωγή με αυξημένο επιπολασμό του διαβήτη.

Διάγνωση Σακχαρώδη Διαβήτη Κύησης (ΣΔΚ)

Η διάγνωση του ΣΔΚ προϋποθέτει ότι η έγκυος δεν πάσχει ήδη από γνωστό σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 ή τύπου 2 πριν από την κύηση.

1. Αρχικός έλεγχος μετά την επιβεβαίωση της κύησης

Πραγματοποιείται μέτρηση γλυκόζης ορού νηστείας και γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (HbA1c):

  • Γλυκόζη νηστείας ≥ 126 mg/dL → υποδηλώνει προϋπάρχοντα σακχαρώδη διαβήτη.
  • Γλυκόζη νηστείας 92–125 mg/dL → θεωρείται ενδεικτική ΣΔΚ.
  • Γλυκόζη νηστείας < 92 mg/dL → φυσιολογικές τιμές· επανέλεγχος 24ης–28ης εβδομάδας.

2. Έλεγχος μεταξύ 24ης και 28ης εβδομάδας κύησης (OGTT)

Η διάγνωση τίθεται όταν έστω μία από τις παρακάτω τιμές υπερβαίνει τα όρια:

  • Γλυκόζη νηστείας ≥ 92 mg/dL
  • 1 ώρα μετά τη φόρτιση ≥ 180 mg/dL
  • 2 ώρες μετά τη φόρτιση ≥ 153 mg/dL

Επιπλοκές Σακχαρώδη Διαβήτη Κύησης (ΣΔΚ)

Για τη μητέρα:

  • Αυξημένος κίνδυνος εμφάνισης υπέρτασης κύησης ή προεκλαμψίας.
  • Μεγαλύτερη πιθανότητα τοκετού με καισαρική τομή.
  • Αυξημένος κίνδυνος πρόωρου τοκετού.
  • Μελλοντικός κίνδυνος ανάπτυξης σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2.

Για το έμβρυο και το νεογνό:

  • Μακροσωμία (αυξημένο σωματικό βάρος).
  • Περιγεννητικές επιπλοκές (π.χ. δυστοκία ώμων, τραυματισμοί).
  • Νεογνική υπογλυκαιμία.
  • Εμφάνιση νεογνικού ίκτερου.
  • Αυξημένος μακροπρόθεσμος κίνδυνος ανάπτυξης διαβήτη τύπου 2 ή παχυσαρκίας.

Αντιμετώπιση Σακχαρώδη Διαβήτη Κύησης (ΣΔΚ)

Η συστηματική παρακολούθηση των επιπέδων γλυκόζης αίματος αποτελεί θεμέλιο λίθο της διαχείρισης του ΣΔΚ.

Στόχοι γλυκαιμικού ελέγχου:

  • Γλυκόζη νηστείας ή προγευματική: 70–95 mg/dL
  • 1 ώρα μετά το γεύμα: 90–130 mg/dL
  • 2 ώρες μετά το γεύμα: 80–120 mg/dL

Μέσα επίτευξης γλυκαιμικών στόχων:

  • Διατροφική ρύθμιση:
    • Εξατομικευμένο διαιτολόγιο με έμφαση στην επιλογή τροφίμων χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη.
    • Προσεκτικός σχεδιασμός γευμάτων για αποφυγή απότομων αυξήσεων της γλυκόζης.

    Σημείωση: Η πλειονότητα των εγκύων με ΣΔΚ επιτυγχάνει ικανοποιητική ρύθμιση μόνο με διατροφική παρέμβαση.

  • Φυσική δραστηριότητα:
    • Ήπια έως μέτρια άσκηση (π.χ. περπάτημα), εφόσον δεν υπάρχουν μαιευτικές αντενδείξεις.
    • Συμβάλλει στη βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη.
  • Φαρμακευτική αγωγή:
    • Σε περιπτώσεις μη επίτευξης στόχων, χορηγείται ινσουλίνη, η οποία θεωρείται η θεραπεία εκλογής.